కార్తీకం

మహావిష్ణువుకి, పరమశివునికి ఇష్టమైన మాసం

అన్ని మాసాలలోనూ ఉత్తమమైనదిగా చెప్పబడే కార్తీకం... 

వచ్చేసింది. 

తెల్లవారుజామున కృత్తికా నక్షత్రం వెళ్ళకముందే చేసే చన్నీటి స్నానాలు

ప్రమిదలలో, అరటి దోనెలలో వెలిగించే నూనె దీపాల కాంతులు

సోమవారం ఉపవాసాలు

కార్తీక పౌర్ణమి నోములు

వనభోజనాలు

దేవాలయ దర్శనాలు 

దానాలు....

వచ్చేశాయి.

గుడులని భక్తులతో

గుండెల్ని భక్తితో నింపే కార్తీకమాసం ....

అందరికీ ఆధ్యాత్మిక అనుభూతులని పంచాలని కోరుకొంటూ...

 © Dantuluri Kishore Varma

Learn as if you were to live forever

These golden words have been selected, designed in the form of think posters, framed and hung on the walls of the school. Our students can see them and get inspired everyday. These same words might ignite new thoughts in someone somewhere. Hence I am sharing them here. 

 

© Dantuluri Kishore Varma

Deadlines

It was indeed unfair on the part of my car to breakdown suddenly on the highway. I was going to my native village to invite my relatives for a family function that was going to be held soon. The previous night itself I had wiped it clean and got it ready for the journey. It took me an hour or so to do it.  `This wretched car does not seem to have any gratitude!` I said to myself. I had a hundred tasks to finish before sunset. `Being stuck there in the most unwelcome situation how will I be able to finish off all of them!`

It was still 8 o'clock in the morning.  Lorries and fast cars were buzzing past me. Autos, though their horse power was not half as much as that of the fast cars, were making vain efforts to overtake them. Now and then some over crowded public transport buses were lumbering along. Bikers and cyclists were also on the move. Everyone seemed to be going somewhere. No village or habitation seemed to be nearby. The highway, my car and I were immobile. How pity being in such situation was!

I had to somehow set my car moving. I made a phone call to my mechanic whose workshop was some sixty kilometres away from the place. It might take him at least two hours to find me on the road side. 

At around nine o'clock a middle aged papaya seller arrived there by his bicycle. He spread an empty rice bag under a tree nearby and put ripe papayas on it. He then took out a fruit and started peeling it with a sharp knife at a slow pace. I doubted if he would have a chance to sell at least one fruit in such a place. He cut the fruit in long slices and put them in a carry bag and hung it on the handlebar of the bicycle.  Then he took up one more fruit to repeat with it also what he had done with the previous one. I found to my surprise that before he finished with the second one, a cyclist came from somewhere and bought the first bag of papaya slices.  

The man continued with his work at a regular pace and there were never two bags hung on the handlebar at any time! A biker or a cyclist always came and found only a bag waiting for him. I asked him how it was possible. He showed his hands towards the sky as if saying it was God's magic. Being aware of law of probability I reasoned with myself that this fruit seller who had been having his makeshift shop there for a long time must have known the frequency of highway users at that place and regulated his speed of peeling to match the demand. This was a simple rule. If there had been much traffic, he would have kept more papaya slices ready. 

Fortunately the mechanic arrived and took away the car to the city. I borrowed his bike and resumed my journey towards my destination. Though I was already three hours behind my schedule, I could finish all my tasks before evening as had been planned. How was it possible!? I don`t show my hands towards the sky as was done by the fruit seller. I know, you know and everyone knows that it is volume of work and urgency that decide the speed of an individual. 

I realized that day the reason behind setting deadlines for the employees in corporate companies. It was a fantastico revelation for me.

This blog post is inspired by the blogging marathon hosted on IndiBlogger for the launch of the #Fantastico Zica from Tata Motors. You can  apply for a test drive of the hatchback Zica today.

© Dantuluri Kishore Varma

దేవుడికి బహుమతి

గాలికి తలలూపే గరిక పోచలు

పిచ్చి గడ్డిలో పూచే పూల సొగసులు

కురిసే చినుకులో అందం

తడిసిన మట్టి తెచ్చే మధురమైన సువాసనలు

జలజల మని పారే నదీమ తల్లులు

విరిగి పడే కెరటాలతో సందడి చేసే సముద్రుడు

అల్లనల్లన సాగే మేఘమాలికలు

కురిసే మంచులో తన్మయత్వం

చలిలో ఆనందం

ఉదయపు ఏటవాలు సూర్యకిరణాలలో నులివెచ్చని హాయి

భయపెట్టే ఉరుములు

అబ్బురపరిచే ఇంద్రదనుస్సు..

అన్నట్టు... ప్రకృతి అంటే దేవుడా?

సకల చరాచర ప్రపంచానికీ దేవుడి ప్రేమని అందించే మాధ్యమమా? 

ప్రకృతి అందించే ఫలాలను, ఆనందాలను అందుకొనే చేయీ, మనసూ మనవై నప్పుడు... ఇచ్చే చేయి ఎవరిది?

టాగోర్ రాసిన గీతాంజలికి చలం చేసిన అనువాదం చదివారా? 

కవి ఈశ్వరుడ్ని అడుగుతాడు, `నేనే లేకపోతే నీ ప్రేమ ఏమవుతుంది?` అని. నా హృదయాన్ని వలలో బంధించు కొనేందుకు సౌందర్యంతో అలంకరించుకొన్నావు` అంటాడు. 

మరొక చోట భహుశా ఈశ్వరుడి దృక్పదాన్ని ఎరుక పరచడానికి పిల్లలకి బహుమతులిచ్చి ఆనందించే తండ్రి హృదయాన్ని ఆవిష్కరిస్తాడు. కవి చెప్పిన ఈ మాటలు చూడండి-

నీకు రంగురంగుల బొమ్మలు తెచ్చి ఇచ్చినప్పుడు నాకు అర్థమౌతుంది నా పాపా, 

మేఘాలపైనా నీటిపైనా ఇన్ని రంగులు ఎందుకు నాట్యమాడతాయో. 

ఎన్నో చిన్నెలతో పువ్వులు ఎందుకు చిత్రితమౌతాయో... 

నిన్ను చిందులు తొక్కించేదుకు నేను పాడినప్పుడు నాకు సరిగా తెలుస్తుంది. 

ఆకుల్లో సంగీతం ఎందుకుందో. 

చెవివొగ్గి వినే భూ హృదయానికి తమ కంఠరవాల్ని అలలు ఎందుకు వినిపిస్తాయో, 

ఆశకొన్న నీచేతులకి మిఠాయి తెచ్చి ఇచ్చినప్పుడు తెలుస్తుంది. 

పుష్పపాత్రలో తేనె ఎందుకు దాక్కొని ఉంటుందో. 

మధురరసం పళ్ళల్లో రహస్యంగా ఎందుకు దాక్కొని ఉందో. 

నిన్ను చిరునవ్వు నవ్వించాలని నీ ముఖాన్ని నేను ముద్దు పెట్టుకొన్నప్పుడు 

కన్నా, నాకు నిశ్చయంగా తెలుస్తుంది. 

ఉదయ కాంతిలో ఆకాశం నించి దొర్లి ప్రవహించే ఆనంద మేమిటో. 

ఎండాకాలపు గాలి నా వొంటికి తెచ్చే సౌఖ్యమేమిటో... 

తండ్రి ఇచ్చే బహుమతి ఆనందంగా తీసుకొనే పిల్లవాడిలాగే ప్రకృతి ఇచ్చే ఫలాలనూ, ఆనందాలనూ కృతజ్ఞతతో తీసుకోవడమే మనిషి దేవుడికి తిరిగి ఇచ్చే బహుమతి. 

© Dantuluri Kishore Varma

పల్లెటూళ్ళో.. అనగనగా ఓ రోజు

ఇంటిచుట్టూ చిక్కటి తోట

ఇంటిముందు కొత్తగా వేసిన సిమ్మెంటు రోడ్డు

ఇంటివెనుక పంటకాలువ

నీళల్లో ముఖాలు చూసుకొని మురిసిపోతున్న కొబ్బరిచెట్లు 

కాలువ అవతల అల్లంత దూరంలో అగ్రహారం

ఉషోదయపు వేళ పలుచటి నీరెండలో

గెంతులేసి, ఎగిరెగిరి దూకి, అల్లరి చేసిన 

ఆరురోజుల వయసు ఆవుదూడ 

అలసిపోయిందేమో... కొంతసేపు సేదతీరుతూ

తల్లి ఉన్నవైపు సాలోచనగా చూస్తోంది. 

`గోవు మహాలక్ష్మి. అది ఉన్న ఇంట సిరుల పంటే!` అంటారు చాగంటి వారు. 

తినడానికి అప్పుడే కోసుకొచ్చిన లేత పచ్చగడ్డి

సాయంత్రం బొగ్గుల దాలిలో ఉడకబెట్టిన ఉలవలు

ప్రేమగా వెన్ను నిమిరే యజమాని చెయ్యి

తాగడానికి బావిలోనుంచి చేది పోసిన చల్లని మంచి నీళ్ళు

సేదతీరే చెట్టునీడా... ఉంటే,  గోలక్ష్మి ఇదిగో... ఇలా ఉంటుంది. 

పల్లెటూరి ప్రశాంతతకి అందాన్ని అద్దేది 

చుట్టు గుడిశా, గడ్డిమోపా?

ఇటుక ముక్కలు పేర్చి కట్టిన గోడలో..

దానికి వారగా పెరిగిన పిచ్చి గడ్డిలో..

జామ చెట్ల పింది పూతల్లో...

అందం నేనున్నానని హొయలు పోతుంది కదూ?   

ఎక్కడెక్కడ తిరిగినా ఇంట్లోకి వచ్చేముందు

బావి దగ్గర ఆగి తాడుకట్టిన చేదని బావిలోకి వేగంగా వదిలి

రెండు బారలతో నీటిని చేదుకొని 

ముఖం, కాళ్ళూ చేతులూ శుబ్రం చేసుకొనిగానీ 

రైతు ఇంటిలోకి అడుగు పెట్టడు.

ఇక్కడ ఇనుప బకెట్ కనిపిస్తుంది కానీ, 

తాటి ఆకుతో పెద్ద దొన్నెలా తయారు చేసుకొని ఉపయోగించే చేదని చూసిన జ్ఞాపకం మీకుందా?    

వేసవి ప్రతాపం చూపిస్తుంది.

ముంజుకాయలు తింటూనో, 

కొబ్బరిబొండంలో తియ్యటినీళ్ళో తాగుతూనో

తెరలు తెరలుగా వచ్చే పైరగాలిని అస్వాదిస్తూ 

ఒక్కరోజు అలా...లా... గడిపేస్తే బాగుంటుంది కదూ?  

 © Dantuluri Kishore Varma

చూడకుండా ఉండగలమా?

కాకినాడ నుంచి పిఠాపురం మీదుగా ఉప్పాడ వెళ్ళి అక్కడి నుంచి బీచ్ రోడ్ ద్వారా తిరిగి కాకినాడ రావడం - పనిమీద చిన్న ట్రిప్.

పిఠాపురం మొక్కజొన్న పొత్తులకి ప్రసిద్ది. ఇక్కడి పొత్తులు చాలా రుచిగా ఉంటాయి. రైల్వే ట్రాక్ మీద వోవర్‌బ్రిడ్జ్ కట్టక ముందు రైల్‌గేట్ పడినప్పుడు అటూ ఇటూ ఆగిపోయిన వందల కొద్దీ వాహనాల దగ్గరకి కాల్చిన పొత్తులు తీసుకొని వచ్చి అమ్మేవారు. వోవర్‌బ్రిడ్జ్ నిర్మించి పిఠాపురం మహారాజా వారధి అని పేరు పెట్టారు. `ఇక పొత్తుల వ్యాపారానికి తెరపడినట్టే,` అనుకొన్నారు అందరూ. కానీ, పరిస్థితి అలా ఏమీ లేదు. ఇప్పుడు కూడా మొక్కజొన్న పొత్తుల అమ్మకాలు జోరుగా సాగుతున్నాయి. వెళ్ళేవాళ్ళు ప్రత్యేకంగా ఆగి - కాల్చిన, ఉడకబెట్టిన పొత్తులు కొనుక్కొని వెళుతున్నారు. 

 

ఎండ వేడి పెరుగుతుంది. ఏడారిలో ఒయాసిస్సుల్లా పుచ్చకాయ పందిళ్ళు ఇదిగో ఇలా ఉంటాయి. ఎండతోపాటూ వీటి దగ్గర రద్దీ కూడా క్రమంగా పెరుగుతుంటుంది. 

పచ్చని వరిచేలు, గట్టుమీద నీడనిచ్చే మావిడి చెట్లు, వింజామరలు విసురుతున్న కొబ్బరి చెట్లు, వాటిమీదనుంచి వచ్చే చల్లని గాలి.. ప్రయాణం ఆపుచేసి కొంచెం సేపు అక్కడే ఉండిపొమ్మని వొత్తిడి చేస్తాయి.  

కొత్తగా శివాలయం నిర్మిస్తున్నట్టున్నారు. పనివాళ్ళు ఉన్నారు. రంగులవీ వెయ్యకపోయినా ఎంతబాగుందో చూడండి.

బీచ్‌రోడ్ మరామత్తులు జరుగుతున్నాయి. కెరటాలు రోడ్డును కోసెయ్యకుండా రాళ్ళు పేరుస్తున్నారు. రోడ్డు విస్తరణ కూడా చేస్తున్నారు. ఉప్పాడ వంతెనకు సమాంతరంగా కొంచెం ఎడంగా మరొక వంతెనను నిర్మిస్తున్నారు. ఈ పనులు పూర్తయితే తుఫానుల సమయంలో కూడా ప్రమాదం లేకుండా ఈ మార్గంలో ప్రయాణించవచ్చు.

ఎండకి బీచ్ కూడా నిర్మానుష్యంగా ఉంది. కెరటాలు నెమ్మదిగా వొడ్డును తాకుతున్నాయి. 

 ఓ వంటరి పడవ వాటికి అందకుండా దూరంగా నిలిచి ఉంది.

హరితా బీచ్‌రిసార్ట్స్ స్వాగతద్వారం బై, బై చెపుతుంది. ఈ ఫోటో తీసే సరికి మద్యాహ్నం మూడయిపోయింది. ఆకలి నకనక లాడుతుంది. కొంచెం వేగంగా వెళ్ళాలి.   

దారిలో అందమైన దృశ్యాలు కనిపిస్తే కెమేరా కంటితో చూడకుండా ఉండగలమా? వాటిని ఇలా పంచుకోకుండా ఉండగలమా??

© Dantuluri Kishore Varma

ఆకాశ దీపం

కాకినాడ నుంచి యానంవైపు వెళ్ళే దారిలో ఉన్న జామికాయల తూముకి ఓ ఫర్లాంగ్ దూరంలో శ్రీశ్రీశ్రీ త్రిదండి శ్రీరంగ రామానుజ జీయర్ స్వామివారి ఆశ్రమం, ఆశ్రమంలోనే కళ్యాణ వేంకటేశ్వరస్వామి వారి దేవాలయమూ ఉన్నాయి. సాయంత్రం ఆరు అవుతూ ఉండగా ఆశ్రమంలో గాలిగోపురం దాటి గుడిలోనికి ప్రవేశించాం. చలికాలం కనుక అప్పుడే చీకటి పడిపోయింది. గుడి  ప్రశాంతంగా ఉంది. ఓ వైపు దేవాలయ సిబ్బంది కొందరు మట్టి ప్రమిదలలో వొత్తీ, నూనే వేసి వచ్చిన భక్తులకి దీపారాధన కోసం ఇస్తున్నారు. రంగమండపం వెనుకఉన్న పెద్ద హాలులో విద్యార్థులు వేదం చదువుతున్నారు. అది వింటూ ప్రదక్షిణ పూర్తిచేసి సరాసరి దర్శనానికి వెళుతూ ఉండగా, `ఆకాశ దీపం వెలిగిస్తున్నారు. చూసి వెళ్ళండి,` అన్నారు ఎవరో. పురోహితులు మంత్రోశ్చారణచేస్తూ  ఆకాశదీపం వెలిగించి, చుట్టూ రంద్రాలున్న గుండ్రని ఇత్తడి ఉట్టిలో పెట్టారు. తరువాత ప్రమిదలు పట్టుకొని వేచి ఉన్న సుమారు పాతిక మంది భక్తులు వరుసగా వాటిని వెలిగించి ఆ ప్రదేశాన్నంతా దీపపు కాంతులతో శోభాయమానంగా మార్చేశారు. అందరూ `గోవిందా, గోవింద` అని చెపుతూ ఉండగా ఆకాశ దీపం కప్పీ మీద తాడు సహాయంతో నిటారుగా ఉన్న స్థంభం పైకొసకు వెళ్ళింది. గర్భగుడిలోనుంచి పదకొండు అడుగుల ఎత్తైన వేంకటేశ్వరుడు మందస్మితంతో బయట జరుగుతున్న కార్యక్రమాన్ని గమనిస్తున్నట్టు ఉన్నాడు.

చిరు మంచుతో కూడుకొన్న శరత్కాలపు రాత్రి, చమురు దీపాల వెలుగుల్లో కిరణాలుగా సాగుతున్న ఆధ్యాత్మికత, విత్యుద్దీపాల కాంతిలో మెరిసిపోతున్న దేవదేవుడు, గడియారాన్ని మరచిపోయి ఆగిపోయిన కాలం..  బయట జరుగుతున్న విషయాలని ఏదోలా వ్యక్తం చెయ్యవచ్చు. మరి మనసులోనో, మెదడులోనో ముద్రపడే ఇలాంటి దివ్యమైన  అనుభూతులని ఎలా చెప్పగలం! 

© Dantuluri Kishore Varma

బెజవాడ కనకదుర్గమ్మ దర్శనం

దసరా నవరాత్రులు సందర్భంగా బెజవాడ కనకదుర్గమ్మ రోజుకో అవతారంతో భక్తులకు దర్శనం ఇస్తుంది. ఊరంతా సందడిగా ఉంది. ముందరి టపాలో పనిమీద విజయవాడ వెళ్ళానని చెప్పాను కదా? ఓ రోజు పని తొందరగా ముగించుకొని సాయంత్రం ఏడుగంటలకి గుడికి వెళ్ళాం. ప్రభుత్వ వాహనాలు మినహా మరి ఏ విధమైన వాహనాలు కొండపైకి వెళ్ళే అవకాశం లేకపోవడంతో కాళేశ్వరరావు మార్కెట్ దగ్గర మమ్మల్ని దించేసి ఆటో వెళ్ళిపోయింది. దేవస్థానం ఉచిత బస్సులు కూడా భక్తులని కొండ దిగువనే దించేస్తున్నాయి. ఎవరైనా అక్కడినుంచి కొండవైపుకి నడచి వెళ్ళాలి. కొండ దిగువన వినాయకుడి గుడిదగ్గరనుంచి పై వరకూ దర్శనం క్యూ ఉంది. పోలీసులు, వాలంటీర్లు మంచి సర్వీస్ చేస్తున్నారు. క్యూలైన్‌లో భక్తులకి వాటర్‌ప్యాకెట్‌లు సరఫరా చేస్తున్నారు. అవసరమైన వాళ్ళకి ఇంగ్లీష్ మందులు కూడా అందుబాటులో ఉన్నాయి. ఆ మరునాడు మూలా నక్షత్రమైన కారణంగా అమ్మవారిని సరస్వతీ అవతారంలో అలంకరించడానికి కావలసిన ఏర్పాట్ల దృష్ట్యా పదిన్నరకే దర్శనం నిలిపి వేస్తామని, కాబట్టి క్యూలైన్లో ఉన్నవాళ్ళు తొందరగా నడవాలని మైకులో ఎనౌన్స్‌మెంట్ ఇస్తున్నారు. పరుగు లాంటి నడక. ఎంతసమయం పడుతుందో అనుకొంటుండగానే ముప్పావుగంటలో చక్కని దర్శనం అయ్యింది.

దసరా సంబరాల స్వాగతద్వారం

ఇంద్రకీలాద్రి మీద దసరా లైటింగ్

సాంస్కృతిక కార్యక్రమాల్లో చక్కని పాటకి నృత్యాభినయంచేస్తున్న ఓ చిన్నారి

తీర్థం లేకపోతే సందడి అంతగా ఉండదేమో!

కనకదుర్గలు

మనకాకినాడలో బ్లాగ్ పాఠకులందరికీ దసరా శుభాకాంక్షలు.

© Dantuluri Kishore Varma

వర్షమేఘం

కాలంకాని కాలంలో మండుటెండలు! విజయవాడకి ప్రయాణం. చివరినిమిషంలో రిజర్వేషన్ ఎక్కడ దొరుకుతుంది చెప్పండి? సర్కార్ ఎక్స్‌ప్రెస్ కాకినాడలోనే బయలుదేరుతుంది కనుక పోర్టు ష్టేషన్‌కి అరగంట ముందే చేరుకొని జనరల్ కంపార్ట్‌మెంట్‌లో చోటు సంపాదించాం. కోరి కోరి వోవెన్‌లోకి ప్రవేశించినట్టు ఉంది. క్రమంగా సీట్లన్నీ నిండిపోయాయి. నుంచొనే జాగా కూడా జనాలతో కిక్కిరిసిపోయింది. రాజకీయాలు, కుటుంబ కలహాలు, కాలేజీ కబుర్లు, రియల్ఎస్టేట్ ఎస్టిమేషన్లు, సినిమాలు, వ్యాపకాలు... ఎవరి ధోరణి వాళ్లది. ఇవన్నీ కాక అరడజనుమంది కుర్రాళ్ళు కలిసి ఆడుకొంటున్న హౌసీగేం. రేడియోలో స్టేషన్లన్నీ కలిసిపోయి వస్తున్నట్టు ఉంది గోల. చిన్నగా తలనొప్పి మొదలవుతున్న సమయానికి కనిపించింది రైలు కిటికీలోనుంచి అల్లంత దూరంలో  నల్లని మేఘం ఒకటి. కలిసి మాతో పాటు కొంతదూరం ప్రయాణించిన వర్షమేఘం  ఒక్కసారి చిరుజల్లులు కురిపించింది. చల్లగాలి రైలుపెట్టెలో ఉక్కిపోతున్న జనాలకు సేదతీర్చింది. కురిసినది ఐదు నిమిషాలయినా, అడుగంటుకు పోయిన వోపికని ప్రోగుచేసి మిగిలిన ప్రయాణాన్ని కొనసాగించగలిగే ఉత్సాహాన్ని ఇచ్చింది.   వర్షానికి ముందు, కురుస్తూ ఉండగా, ఆ తరువాత తీసిన ఫోటోలు కొన్ని మీ కోసం..

© Dantuluri Kishore Varma

జై బోలో గణేష్ మహారాజ్‌కీ....

పర్యావరణానికి హాని చెయ్యని గణేష నిమజ్జనం కావాలి అందరికీ. ప్లాస్టరాఫ్ పారిస్‌తో తయారు చేసిన ప్రతిమలు, వాటికి వేసిన రంగులు జలకాలుష్యానికి కారణమౌతాయని, కాబట్టి వాటికి బదులుగా మట్టివినాయక ప్రతిమలు వాడాలని ప్రతీఒక్కరికీ అర్థమవ్వవలసిన ఆవశ్యకత ఉంది. మా వంతు ప్రయత్నంగా మట్టి వినాయకుడ్ని తయారు చేసుకొన్నాం. 

ఈ రోజు ఉదయం తొమ్మిది గంటలనుంచీ వర్షం మొదలయ్యింది. మధ్యాహ్నం అయ్యేకొలదీ ఎక్కువయ్యింది. సాయంత్రం అయ్యిందికానీ వర్షం తగ్గడం లేదు. అలాగని జనాలు బయటకు వెళ్ళడం మానడం లేదు. గొడుగులు వేసుకొని మెయిన్ రోడ్డుకి ఇరువైపులా పెట్టిన అంగళ్ళదగ్గర కావలసినవి కొనుక్కొంటూ ఉన్నారు.  ఊరంతా సందడిగా ఉంది. రేపటి పూజకి పత్రి కొనుక్కోవాలి, పాలవెల్లులకి కట్టుకోవడానికి రకరకాల పళ్ళు కావాలి, ప్రసాదాలకీ, పిండివంటలకి సరుకులు తెచ్చుకోవాలి... 

ప్రసాదం అంటే జ్ఞాపకం వచ్చింది - మట్టి వినాయకుడి చేతిలో లడ్డు మట్టితో చేసిందే పెడతారా? చాలా కాలం క్రితం గణేశ నవరాత్రుల సమయంలో ఖైరతాబాద్ మహాగణపతిని దర్శించుకోవడానికి వెళ్ళినప్పుడు మల్లిబాబు అనే ఆయన కూతురికి ఇదే సందేహం వచ్చిందట. ఆయన వెంటనే `మనకి మండపేటలో స్వీట్ స్టాల్ ఉందికదా, మనమే స్వామికి మహాలడ్డూ తయారుచేయించి పంపుదాం. అప్పుడు మట్టిలడ్డూకి బదులుగా నిజందే పెడతారు,` అని అన్నాడట. ఇంకేముంది అప్పటి నుంచీ క్రమం తప్పకుండా తూర్పుగోదావరి జిల్లా నుంచి ఖైరతాబాదుకి మహాలడ్డూలు వెళుతున్నాయి. వీటి తయారీ ప్రత్యేకంగా గణేష మాలధారణ చేసిన వ్యక్తుల చేతులమీదుగా భక్తి ప్రవత్తులతో జరుగుతుంది. ప్రతీ ఏడాదీ ముందరి సంవత్సరం కంటే పెద్ద లడ్డూ పంపిస్తున్నారు. ఈసారి మహాలడ్డు బరువు ఎంతో తెలుసా? 5000 కిలోలు! జై బోలో గణేష్ మహారాజ్‌కీ.... అందరూ ఆనందంగా వినాయకచవితి జరుపుకోండి! 

© Dantuluri Kishore Varma

మదిమదిలోనూ కోరిక

అసలు వానంటే ఇష్టపడనివాళ్ళు ఎవరుంటారు చెప్పండి? వేడి గాళుపులతో విసుగెత్తిపోయిన తరువాత, ఉక్కబోతలతో ఉసూరుమనిపోయిన తరువాత కమ్ముకొచ్చే మేఘాలు, సేదతీర్చే వర్షపు గాలి ఎవరినైనా ఆనందింపజేస్తాయి. ప్రతీ ఏడాదిలాగే ఈసారీ వేసవి వచ్చింది. కానీ వెళ్ళేటప్పుడే కొంత జాగు చేస్తుంది. ఈ పాటికే వానలు మొదలైపోవాలి. పసిఫిక్ మహా సముద్రంలో ఏర్పడిందని చెపుతున్న ఎల్నినో ఈ సంవత్సరానికి వర్షాలు కురియకుండా చేస్తుందా అనే భయాన్ని కలిగిస్తుంది. నిన్న హైదరాబాదులో, విజయవాడలో, మరొకచోటా కుంభవృష్టి కురిసిందని పేపర్లలో చదువుతూ కాకినాడ వాళ్ళం `మనకు లేదే!` అని ఉసూరుమంటున్నాం. మేఘాలు వస్తున్నాయి, పెళపెళమని ఉరుముతున్నాయి. నాలుగు చినుకులు `అలా, అలా` రాలి తడిసిన మట్టివాసన ముక్కుపుటాలకు చేరేలోపునే అంతా అయిపోతుంది. `వానల్లు కురియాలి వానదేవుడా,` అని చేతులెత్తి మ్రొక్కకపోయినా, ఆకాశం, నేలా ఏకమయిపోయేలా కురిస్తే బాగుండని మదిమదిలోనూ కోరిక!    

వానంటే మీకూ ఇష్టమే కదూ? అయితే ఈ క్రింది టపాలు కూడా చదవండి.   

వాన

ఈ వర్షం సాక్షిగా....

దేవదేవుడు తడిసి ముద్దవుతున్నాడు, ఎవరూ గొడుగు పట్టకండి!

వర్షం కురుస్తుంది!

© Dantuluri Kishore Varma 

డెడ్‌లైన్స్ ఎందుకు?

అనుకోకుండా ఒక్కోసారి అవకాశాలు అలా కలిసివచ్చేస్తూ ఉంటాయి. వాటిని కాదని తోసిపుచ్చలేం, అవునని అందిపుచ్చుకోలేం. నేషనల్ హైవే ప్రక్కన నాలుగు గంటల నిరీక్షణ ఎంత ఫిలాసఫీని తీసుకొచ్చేసిందో చూడండి. ఉదయం ఎనిమిది గంటలకి ఎండలో వేడి సుర్రుమనిపించకముందే కారు ఇంజను హీటెక్కిపోయింది. ఈ రోజు ప్రయాణం ఉందని తెలిసి నిన్నరాత్రి తనని అద్దంలా మెరిసిపోయేలా తుడిచాననే కృతజ్ఞత కూడా లేకుండా ఈ కారు టక్కున ఆగిపోయింది. ఫోన్‌చేసి  పిలిచిన మెకానిక్ అరవై కిలోమీటర్ల దూరం నుంచి రావడానికి మిట్టమిడసరం అయ్యింది. ర((య్, ర((య్ మని దూసుకుపోతున్న కార్లు, లారీలు; హార్స్ పవర్ సరిపోకపోయినా వాటితో పోటీపడి ముందుకు వెళ్ళిపోవాలనుకొంటున్న ఆత్రపు ఆటోలు; నిండు గర్భిణిల్లా ఆర్టీసీ బస్సులు; నత్త నడకల సైకిళ్ళు; ఎక్కడికీ వెళ్ళకుండా నిశ్చలంగా నేషనల్ హైవే, నేనూ సహవాసం చేశాం. 

పదవుతూ ఉండగా ఒక నడివయసు వ్యక్తి బొబ్బాయ కాయలు బుట్టలో పెట్టుకొని, సైకిల్ వెనుక కారియర్కి కట్టి తీసుకొని వచ్చాడు. చెట్టుక్రింద చిన్న నీడలో పిండిసంచి పరచి, దానిమీద కాయలని పేర్చాడు. ఒక ముగ్గిన కాయ తీసుకొని తొక్క చెక్కి, చీరికలు చేసి, ఒక ప్లాస్టిక్ క్యారీ బ్యాగ్‌లో వేసి సైకిల్ హ్యాండిల్కి తగిలించాడు. వేగంగాపోయే వాహనాలు తప్ప పెద్దగా మనుష్యసంచారం లేని ఈ ప్రదేశంలో బొప్పాయి చీరికలు అమ్మే అదృష్టం ఈతనికి ఉంటుందా అనే సందేహం కలుగుతుంది. రెండవ కాయ చెక్కుతున్నాడు. `అది కూడా తగిలిస్తాడా?` అనుకొంటూ ఉన్నాను. చెక్కడం పూర్తయ్యింది. ఎవరో వచ్చి మొదటి సంచితో తగిలించిన చీరికలని కొనుక్కొని పోయారు. దాని ప్లేస్‌లో రెండవ సంచి తగిలించాడు. ఒకే వేగంతో ఆ వ్యక్తి అలా తన పనిని చేస్తూనే పోయాడు. రెండు గంటల సమయంలో ఎప్పుడూ ఒకేసారి రెండు సంచులు సైకిల్ హ్యాండిల్‌కి తగిలించి లేవు. ఆ వ్యక్తి కాయలను చెక్కకుండా ఎప్పుడూ లేడు.    

`భోజనం తెచ్చుకొన్నావా? సాయంత్రం వరకూ ఇక్కడే ఉండి కాయలు అమ్ముతావా?` అని అడిగాను. మద్యాహ్నం మూడుగంటల వరకూ ఉంటానన్నాడు. మిగిలిన కాయల్ని మరునాడు అమ్ముకొంటాడట. `ఎవరో ముందుగానే నిర్ణయించినట్టు సరిగ్గా కాయ తరువాత కాయ ఎలా అమ్ముడుపోతుంది?` అన్నాను. `అంతా దేవుడి దయ,` అన్నట్టు ఆకాశం కేసి చెయ్యిచూపించాడు. 

అతను చెప్పలేదు కానీ ఆ ప్రదేశంలో గంటకి మూడు, నాలుగు కాయలు అమ్మగలిగినంత సంభావ్యత ఉంటుందని రోజూ వ్యాపారం చేస్తున్న అతనికి తెలుసు. కాబట్టి తన వేగాన్ని నియంత్రించుకొని పావుగంటకి ఒక్కొక్క కాయ చొప్పున చెక్కుతున్నాడు. ఒకవేళ ఆ వ్యక్తి కొంచెం  జనాలు ఎక్కువగా నడిచే ప్రదేశంలో తన వ్యాపారాన్ని చేస్తూ ఉంటే గంటకి ఎనిమిదో, పదో కాయలు ఆమ్మి ఉండేవాడు. అప్పుడు తప్పని సరిగా వేగం పెంచాలి. అయిదారునిమిషాలకి ఒక్కో బొప్పాయికాయిని చెక్కాలి.   

`మద్యాహ్నం మూడు తరువాత కాయలకోసం ఎవరైనా వస్తే, నువ్వు లేకపోతే ఎలాగా?` అన్నాను. ఎవరూ రారన్నాడు. `ఎందుకని,` అడిగితే చిరునవ్వు నవ్వి ఊరుకొన్నాడు. బహుశా కారణం తనకు తెలియదేమో!

నిజానికి ఎవరూ, ఏమీ అమ్మని చోట ఎవరైనా ఏమి కొనుక్కోవడానికి ఆగుతారూ?

*     *     *

ఈ రోజు ఎన్నో పనులు పూర్తిచెయ్యాలని ఊరికి బయలు దేరాను. చాలా వ్యవహారాలున్నాయి. తొందరగా మొదలు పెట్టకపోతే అన్నింటినీ పూర్తిచెయ్యలేను. రోడ్డువార నిరీక్షణవల్ల అవన్నీ ఏమయిపోతాయి? నాలుగు గంటల ఆలస్యం అయినా  అనుకొన్న పనులన్నీ సాయంత్రానికి పూర్తయిపోయాయి! `ఎలా?` అంటే బొప్పాయి కాయలమ్మే వ్యక్తిలా నేను ఆకాశం కేసి చెయ్యి చూపించను. ఎందుకంటే అతని ద్వారానే ఈ రోజు నాకొక విషయం బోధపడింది. అందుబాటులో ఉన్న సమయమే పనులయొక్క వేగాన్ని నిర్ణయిస్తుందని. 

కార్పొరేట్ సంస్థల్లో ఉద్యోగులకి డెడ్‌లైన్స్ అందుకే ఇస్తారేమో! 

 © Dantuluri Kishore Varma 

జారిపడే చినుకుల కోసం...

పగళ్ళు నిప్పుల కొలిమిలో ఉన్నట్టు ఉంటుంది. రోజంతా కాలిన ఇంటి పైకప్పులు, గోడలు ఆవిర్లు కక్కుతూ రాత్రుళ్ళని ఓవెన్లలా మారుస్తున్నాయి. సముద్రతీర ప్రాంతమేమో గాలిలో తేమవల్ల వొంటికి పట్టిన చెమటలు ఆరడం లేదు. రక్తపిశాచి చెల్లెలు లాగ కరెంటుకోత మాటిమాటికీ సహనాన్ని చప్పరించేస్తుంది. ఆకాశంలో నల్ల మబ్బులు ఎప్పుడు కనిపిస్తాయో, పన్నీటి చిలకరింపులాంటి తొలకరి జల్లులు ఎప్పుడు జనాలని సేదతీరుస్తాయో తెలియకుండా ఉంది. `ఇంకేముంది నైరుతీ ఋతుపవనాలు వచ్చేస్తున్నాయి,` అంటున్నారు; `అవిగో కేరళలో ప్రవేశించాయి - ఆఘమేఘాలమీద మనకీ వచ్చేస్తాయి,` అని ఊరిస్తున్నారు.  రాకుండా అడ్డుపడడానికి ఎల్నినో కాచుకొని ఉందా?

పసిఫిక్ మహాసముద్రంలో నీళ్ళు వేడెక్కాయట. కెరటాలు ఎప్పటికంటే ఉదృతంగా ఎగసిపడుతున్నాయట. వేడిగాలులు పశ్చిమంగా ప్రయాణించి ఖండాలనన్నింటినీ చుట్టబెట్టేస్తాయి. ఎల్నినో! నాలుగైదు సంవత్సరాలకి ఒక్కోసారి పసిఫిక్ సముద్రంలో ఎల్నినో ఎందువల్ల ఏర్పడుతుందో శాస్త్రవేత్తలకి కూడా పూర్తిగా తెలియదట. ప్రపంచం భయంతో వొణుకుతుంది. అమెరికాలాంటి ఒక్కో చోట ఎల్నినో కుంభవృష్టి వర్షాల్ని కురిసేలా చేయ్యవచ్చు. వరదలు రావచ్చు. మనదేశంలో దీని ప్రభావం వల్ల ఋతుపవనాల ప్రయాణం మందగిస్తుంది. కురవడానికి ఆకారం పొందుతున్న మేఘాలు ఆవిరైపోతాయి. వర్షాభావం దేశాన్ని కరువుకోరల్లోకి నెట్టేస్తుంది. భయపెట్టడం కాదు కానీ ఆర్థికవేత్తలు, నిపుణులు చెప్పేమాటలు వింటుంటే రాబోయేవి గడ్డురోజులు అనిపిస్తుంది. పంటలు తగ్గుతాయి, నిత్యవసర వస్తువుల ధరలు పెరుగుతాయి, నీటికొరత ఎక్కువవుతుంది, దేశ ఆర్థికవ్యవస్థ తిరోగమనంలో పడుతుంది. 

జారిపడే చినుకులకోసం ఆశగా ఎదురుచూస్తున్న మనకోసం ఎవరైనా అమృతవర్షిణి రాగంలో పాటలుపాడి వర్షాలు కురిపిస్తే బాగుణ్ణు!

© Dantuluri Kishore Varma 

కెన్ ఐ హెల్ప్ యూ?

ఇక్ష్వాకులకాలం నాటి బండి నాది. మా ఎల్.ఐ.సీ ఏజంటు ఎదురుపడినప్పుడల్లా అంటూనే ఉంటాడు, `బండి మార్చరా?` అని. నవ్వడం తప్ప నేను ఏ సమాధానమూ చెప్పనని అతనికీ తెలుసు. అప్పుడప్పుడూ సంభాషణని కొనసాగిస్తూ స్వగతంలో చెప్పుకొన్నట్టు `అచ్చొచ్చిన బండి అయివుంటుంది లెండి,` అంటాడు. ఇంతకీ చెప్పొచ్చేది ఏమిటంటే ఈ రోజు సాయంత్రం చిన్నమార్కెట్ దగ్గర అది చెప్పాపెట్టకుండా ఆగిపోయింది. స్టార్ట్ చెయ్యడానికి కొంత ప్రయత్నం చేసినతరువాత పెట్రోల్ ఓవర్ అయ్యిందని అర్థమయ్యింది. కిక్ స్టార్ట్ చేసి, చేసి విసుగుపుట్టింది కానీ ఇంజన్ స్టార్ట్ కాలేదు. మెకానిక్‌షెడ్లు తెరిచి ఉండే సమయం కూడాకాదు. అరకిలోమీటరు దూరంలో ఉన్న ఇంటివైపు నడిపించడం మొదలు పెట్టాను. వొళ్ళంతా చెమటతో తడిచి ముద్దయ్యింది. నడిచి, నడిచి ఇంటికి చాలా సమీపానికి వచ్చేసరికి ఒకాయన హీరో హోండా బైకు మీద నన్ను దాటుకొని వెళ్ళాడు. కొంచెం ముందుకు వెళ్ళి, బైకుని వెనక్కి తిప్పాడు. నా దగ్గరకు వచ్చి `బైకు తీసుకొని వెళ్ళండి. మీ బండి నాకు ఇవ్వండి,` అన్నాడు. అతని ముఖం ఎప్పుడో చూశాను. వెంటనే పేరు జ్ఞాపకం రావడంలేదు. `పరవాలేదండి, ఈ ప్రక్కవీధిలోనే ఇల్లు, థాంక్యూ,` అన్నాను. `మీరు పెట్రోలు తెచ్చుకొనే వరకూ వెయిట్ చేస్తాను, నా బండిలో ఖాళీ సీసా ఉంది. వెళ్ళి వచ్చేయండి ఇబ్బంది ఏమీలేదు,` అన్నాడు. పెట్రోల్ అయిపోయి ఉంటుందని అనుకొన్నట్టున్నాడని అనిపించి విషయం చెప్పాను. తను స్టార్ట్‌చేసి పెడతానన్నాడు. సహాయం చేస్తానని మొహమాటానికి అనడం లేదని స్పష్టంగా అర్థమవుతుంది. మరీ మరీ కృతజ్ఞతలు చెప్పాను.  ఇంటికి వెళ్ళిన తరువాత జ్ఞాపకం వచ్చింది అతను ఎవరో - చాలా కాలం క్రితం ఒక సాఫ్ట్‌వేర్‌ని అమ్మడానికి మా స్కూల్‌కి వచ్చాడు. నెగోషియేషన్స్ జరుగుతూ ఉండగానే అతను కంపెనీ మారాడని తెలిసింది. అందువల్ల తరువాత మేము కొన్న సాఫ్ట్‌వేర్ అతని సేల్స్ టార్గెట్‌లో పడలేదు - అది వేరే విషయం. కానీ అతని ఆటిట్యూడ్,  చెయ్యాలనుకొన్న సహాయం  ఫీల్‌గుడ్  థింగ్స్!    

© Dantuluri Kishore Varma

మా ఊరు పిల్లంక - బై శుభ

యానం నుంచి ద్రాక్షారామం వెళ్ళేదారిలో ఇంజరం ఊరిలోనుంచి ఎడమవైపుకి తిరిగి గోదావరి గట్టు ఎక్కేస్తే ... ఓ తల్లీ గోదారి తుళ్లి తుళ్లి పారేటి పల్లె పల్లె పచ్చాని పందిరి. పల్లె పల్లె పచ్చాని పందిరి అన్నట్టు గట్టుకి ఓ వైపు గోదావరి, మరోవైపు పచ్చని చేలూ, చేలగట్లమీద వరసల్లో కొబ్బరిచెట్లూ.. వీటన్నింటికీ మించి ఆనందం కలిగించేది `మా వూరు వచ్చేస్తున్నాం` అన్న ఫీలింగు. ఇంతకీ మావూరి పేరు చెప్పలేదు కదూ? పిల్లంక. 

ఊరంటే నా స్నేహితులూ, బందువులూ, నేను చదువుకొన్న స్కూలు, ఊరిలోనుంచి బయటకు వెళ్ళినా, తిరిగి వచ్చినా తప్పనిసరిగా హాయ్ చెప్పే గోదావరీ, గోదావరి మధ్యలో లంకలూ, కాలవగట్లమీద నడచి వెళ్ళడం, పంటుమీద, పడవలమీదా నది దాటడం గుర్తుకు వస్తాయి.  

శేఖర్ కమ్ముల, వంశీ, బాపు... సెల్యులాయిడ్ మీద చూపించిన దానికంటే పిల్లంకలో గోదావరి బాగుంటుంది.

గాడ్స్ ఓన్ కంట్రీ కేరళ ఒక్కటే కాదు, పిల్లంక కూడా.

పిల్లంక కాలువ గట్టు. నా చిన్నప్పుడు మా ఊరికి బస్సు ఉండేది కాదు. ఇంజరం వంతెన వరకూ నావలమీద వెళ్ళి బస్సు ఎక్కేవాళ్ళం. కాలువలో నావమీద ప్రయాణం ఒక ప్లజంట్ మెమొరీ. తరువాత, హై స్కూల్ కి నడచి ఈ దారి వెంటే వెళ్ళేవాళ్ళం. మధ్యలో మామిడి కాయలు, చింతకాయలు.... గోల్డెన్ డేస్.

గోపాలస్వామి గుడి ఉంది. ఎప్పుడు కట్టారో తెలియదు కానీ శిధిలావస్థకి వచ్చేసింది. అందరం చూసి బాధపడటమే కానీ చెయ్యగలిగింది ఏమీ లేదు. 

రెండుసంవత్సరాల క్రితం నా కజిన్ సతీష్ పిల్లంక పేరుమీద ఫేస్‌బుక్ గ్రూప్ ప్రారంభించాడు. ఎవరో గుడి అవస్థ గురించి ఒక పోస్ట్ పెట్టారు. సభ్యులందరూ తక్షణం స్పందించారు. విరాళాలు పోగయ్యాయి. సంవత్సరం తిరిగేసరికి గుడి మరామత్తులు జరిగిపోయాయి. గుడికి చేర్చి కళ్యాణమండపం నిర్మించారు, రంగులు వేశారు. ఇప్పుడు మా వేణుగోపాలస్వామి వెలిగిపోతున్నాడు.

మావూరి యూత్ ఉంది. 

ప్రతీసంవత్సరం పెద్దపండగకి సభ్యులు అంతాకలిసి గెట్‌టుగెదర్ ఏర్పాటు చేస్తారు. ముందటేడు ఊరి ఆడబడుచులని కూడా పిలవాలని మంచి ఆలోచన వచ్చింది ఓ బుర్రలోకి. ఇంకేముంది ఆ ఏడాది పండుగకీ, మళ్ళీ ఈ పండుగకీ అంతా వచ్చి కలిశారు. ఊరంతా సందడే సందడి. కేరింతలతో, తుళ్ళింతలతో, ఆటల పాటలతో మారు మోగిపోయింది. 

గోదావరికి, వేణుగోపాలస్వామికి, పిల్లంకయూత్‌కి, ఫేస్‌బుక్‌గ్రూపుకి, హోల్‌మొత్తంగా మావూరికి జై! 

© Dantuluri Subha